ŞART EDATLARI

ŞART EDATLARI

1- şart cümlesinin başına gelirler,

2-şart ve cevap muzari fiillerinin ikisini de tekillerde cezm-sakin yaparlar, ikil ve çoğullarda ise nunları düşürürler.  İki Fiil de mazi olursa etkilemezler. Biri mazi diğeri muzari olursa ötre veya cezm olurlar. Fiil emir veya nehiy veya gelecek zaman olursa etkilenmez.

 

3- cevap cümlesi isim cümlesi ise, veya istek fiillerindense(emir nehiy soru temenni), çekimsiz fiil olursa veya başında مَا .  قَدْ .لَنْ. سَ. سَوْفَ  olursa başına mutlaka fe ( فَ ) gelir  o zaman cezm olmazlar.

Beni ararsa o benim arkadaşımdır.اِنْ يَتَّصِلْنِى فَهُوَ صَدِيقِى  

O çaldıysa onun kardeşi de çalmıştı  اِنْ يَسْرِقْ فَقَدْ سَرَقَ اَخٌ لَهُ

Bana yardım etmeyeceksen gelmeاِنْ لاَ تَنْصُرْنِى  فَلاَ تَجِئْ 

 

1-İKİ FİİLİ CEZM EDEN ŞART EDATLARI

اِذْمَاise   تَحْتَرِمْ  تُحْتَرَمْ  اِذْمَا saygı gösterirsen saygı görürsün

اِنْ  – ise    اِنْ  تَذْهَبْ  اّذْهَبْ gidersen giderim

مَنْ kim ise   مَنْ  يَجْتَهِدْ  يَنْجَحْ kim çalışırsa başarır

مَا ne ise  مَا تَقْرَأْهُ  تَسْتَفِدْ مِنْهُ ne okursan ondan faydalanırsın

مَهْمَا her ne ise تَزْرَعْهُ  تَحْصُدْهُ مَهْمَا

مَتَى ne zaman ise    مَتَى  تَذْهَبْ  اّذْهَبْ

اَيَّانَ ne zaman ise    اَيَّانَ   تَذْهَبْ  اّذْهَبْ

اَيْنَ nerede,nereye ise   اَيْنَ   تَذْهَبْ  اّذْهَبْ

حَيْثُمَا nerede,nereye ise   حَيْثُمَا   تَذْهَبْ  اّذْهَبْ

اَنَّى nasıl ise   اَنَّى   تَذْهَبْ  اّذْهَبْ

كَيْفَمَا nasıl ise   كَيْفَمَا  تَذْهَبْ  اّذْهَبْ

اَىُّ    – hangisi ise  اَىُّ طََالِبٍ   يَجْتَهِدْ  يَنْجَحْ

 

Not: 1-bu edatlardan sadece اَىُّ nün son harekesi değişir.  Eyyü den sonra gelen kelime. Muzaaf olduğundan esre alır.

2- şart edatlarının sonuna fazladan me(مَا ) gelebilir, fakat anlam değişmez.

 

II-FİİLLERİ ETKİLEMEYEN ŞART EDATLARI

Not: اَمَّا  dışında bu edatlardan sonra gelen şart ve cevap fiilleri genelde mazi olur.

لَمَّا  zaman, vakit, de, da, ince           لَمَّا بَكَيْتُ اِنْشَرحَ صَدْرِى ağlayınca içim açıldı

اِذَا   zaman, vakit, de, da, ince            اِذَا جَاءَ الرَّبِيعُ  تَفَتَّحَتْ  الازْهَارُ  ilkbahar gelince çiçekler açar

لَوْ  olsa                                               لَوْ اِجْتَهَدَ لَنَجَحَ     çalışsaydı mutlaka başarırdı.

لَوْلآ olmasaydı                                  لَوْلاَ عَلِىٌّ لَمَا نَجَحَ اَحْمَدُ ali olmasaydı Ahmet başaramazdı

لَوْمَا  olmasaydı          

اَمَّا  her halükarda ,ne olursa olsun, her ne ise, gelince, ise ama          

her ne ise, bana gelince ben gidiyorum فَاَمَّا الْيَتِيمَ فَلاَ تَقْهَرْ اَمَّا اَنَا فَذَاهِبٌ      

كُلَّمَا her defasında     كُلَّمَا دَخَلَ عَلَيْهَا زَكَرِيَّا الْمِحْرَابَ  وَجَدَ عِنْدَهَا رِزْقًا  Zekeriya as yanına her girişinde onun yanında yiyecekler bulurdu.

 

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s